Cover Story

แนวคิดทำนารูปแบบใหม่ Carbon Farming เกษตรฟื้นฟู

อุตสาหกรรมข้าวไทยอยู่ในช่วงขาลงตั้งแต่ช่วงปลายปี 2567 หากมองในมิติด้านราคาส่งออกข้าวขาว 5% ซึ่งเป็นข้าวส่งออกหลักของไทยที่มีแนวโน้มลดลงตั้งแต่ช่วงเดือนตุลาคม 2567 เนื่องจากต้องเผชิญกับการแข่งขันด้านราคาในตลาดส่งออกรุนแรงขึ้น หลังจากอินเดียที่เป็นประเทศผู้ส่งออกรายใหญ่กลับมาทำตลาดส่งออกข้าวอีกครั้งตั้งแต่เดือนกันยายน 2567 ทั้งที่ก่อนหน้าอินเดียมีนโยบายจำกัดการส่งออก ไทยยังเป็นผู้ส่งออกข้าวเป็นอันดับ 3 ของโลก รองจาก อินเดียและเวียดนาม นอกจากความท้าทายของการเป็นผู้ส่งออกข้าวในตลาดโลกที่ไทยต้องเผชิญแล้ว ปัญหาเกี่ยวกับสภาพภูมิอากาศยังเป็นปัจจัยสำคัญที่ทั้งภาครัฐและเอกชน เกษตรกรต้องสร้างความพร้อมเพื่อเตรียมรับมือกับจุดเปลี่ยน ซึ่งจะส่งผลต่อผลผลิตและคุณภาพของข้าวไทย รวมไปถึงการสร้างผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อม ศ.ดร.พูนพิภพ เกษมทรัพย์ ภาควิชาพืชสวน คณะเกษตร มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ มองว่าแนวคิดการทำนารูปแบบใหม่ Carbon Farming เป็นสิ่งสำคัญที่ชาวนาไทยต้องปรับตัวเพื่อสร้างข้อได้เปรียบทางธรรมชาติ “ปัจจุบันทั่วโลกกำลังเผชิญวิกฤตสภาพภูมิอากาศมากมาย เนื่องจากระดับก๊าซคาร์บอนไดออกไซด์ในช่วงปี 2024 ที่ผ่านมาสูงขึ้นจนทำลายสถิติในหน้าประวัติศาสตร์ แต่ในขณะเดียวกันยังมีข่าวดีจากงานวิจัยทางวิทยาศาสตร์จำนวนมากที่ชี้ตรงกันว่า พืชและดินจะเป็นกลไกสำคัญในการดูดซับคาร์บอนกลับคืนสู่ผืนโลก ส่วนในประเทศไทยมีจุดแข็งที่การทำการเกษตร โดยเฉพาะพื้นที่นาข้าวที่ครอบคลุมทั่วประเทศ และเป็นแหล่งกักเก็บคาร์บอนตามธรรมชาติ โดยงานวิจัยล่าสุดชี้ให้เห็นว่าภาคเกษตรไทยแม้จะมีการปล่อยก๊าซเรือนกระจกอยู่บ้าง แต่กลับสามารถดูดซับกลับได้มากกว่า ทำให้ภาพรวมของภาคเกษตรเป็นคาร์บอนติดลบ หรือพูดง่ายๆ คือ ชาวนาไทยช่วยลดคาร์บอนมากกว่าที่ปล่อยออกมา เกษตรฟื้นฟูและ Carbon Farming แนวทางใหม่ของชาวนาไทย หากประเทศต้องการใช้ข้อได้เปรียบทางธรรมชาติให้เกิดผลสูงสุด แนวทางการทำเกษตรฟื้นฟู (Regenerative Agriculture) และ