28 มิ.ย. 2569

ธุรกิจ · การจัดการ · คนเปลี่ยนโลก

Cover Story

ไร่ปิดทองหลังพระ ชวนหนีกรุงมาเป็นเกษตรกร

ไร่ปิดทองหลังพระ ชวนหนีกรุงมาเป็นเกษตรกร

p22-23-weekly-pidthong-01.jpg

“ใช้ชีวิตในเมืองสิบกว่าปี ร่างกายเริ่มไม่ไหว ครั้งแรกเจอเนื้องอกในไตแบบไม่รู้สาเหตุ อาจเกิดจากการเป็นออฟฟิศซินโดรมและกินยาเยอะ ทำร้ายไต แต่เป็นเพียงก้อนเนื้อ พอช่วงโควิดเจออีกก้อนบริเวณปีกมดลูกข้างซ้าย ครั้งนี้เป็นมะเร็งระยะ 2 ต้องตัดมดลูกและรังไข่ รู้เลยว่าต้องกลับบ้าน กลับไปหาธรรมชาติ บำบัดทั้งร่างกายและจิตใจ...”

นุชจรินทร์ เฉลิมบุญ เล่าถึงการตัดสินใจหนีกรุงมาเป็นเกษตรกรเมื่อปี 2559 เอ่ยปากขอที่นากว่าสิบไร่จากพ่อแม่สร้างศูนย์เรียนรู้วนเกษตร “ไร่ปิดทองหลังพระ ก้าวหน้ายั่งยืน (เฉลิมบุญ)” ในอำเภอมหาราช จังหวัดพระนครศรีอยุธยา และตั้งเป้าหมายระยะยาวเปิดจุดแคมปิ้งธรรมชาติบำบัดให้คนเมืองได้สูดอากาศบริสุทธิ์ กินอาหารอินทรีย์ ปลูกผักสวนครัว ปั่นจักรยาน และทำกิจกรรมในบรรยากาศธรรมชาติสุดๆ

เธอเล่าว่า พ่อแม่เป็นลูกชาวนาสืบทอดกันมาตั้งแต่สมัยบรรพบุรุษ มีที่ดินนับร้อยไร่เป็นโฉนดที่ดินที่ออกในสมัยในหลวงรัชกาลที่ 5 แต่ครอบครัวแบ่งขายไปเรื่อย เหลือที่นาส่วนหนึ่งของพ่อ ซึ่งเป็นกำนัน ต.บ้านใหม่ อ.มหาราช และพี่น้องบางคน

จริงๆ เธอไม่เคยคิดอยากเป็นเกษตรกร พ่อแม่รู้สึกเช่นกันไม่อยากให้ลูกๆ 3 คน เป็นชาวนา เพราะลำบาก ต้องปากกัดตีนถีบ รายได้ไม่พอ ปีหนึ่งทำนาได้ครั้งเดียว 3 เดือน เนื่องจากที่ไม่อุ้มน้ำ น้ำไม่ถึง ต้องรอเก็บเกี่ยวผลผลิตและปล่อยร้างอีก 9 เดือน

p22-23-weekly-pidthong-02.jpg

ส่วนราคาข้าวต้องถูกโรงสีหักค่าความชื้นจากหลักหมื่นเหลือหลักพัน เสียต้นทุนค่าปุ๋ย ค่าพันธุ์ แถมยังต้องจ้างแรงงานทำนา

“รุ่นพ่อแม่มีรายได้หลักจากการทำนา พอกินแต่ไม่พอใช้ ถ้าไม่ขายที่นาไม่มีทางฟื้น ไม่มีเงินส่งลูกๆ เรียนจบปริญญาตรี เมื่อก่อนมีที่ดินเยอะกว่านี้ แต่พ่อต้องขายที่ดินบริเวณหน้าหลวงปู่ทวดและจัดสรรเงินส่งลูก 3 คนเรียน และซื้อที่นาอีกส่วนใน จ.สระบุรี ถ้าอาศัยการทำนาอย่างเดียว ไม่น่ารอด”

ส่วนนุชจรินทร์ หลังเข้ากรุงเทพฯ เรียนจบคณะบริหารธุรกิจ มหาวิทยาลัยศรีปทุม ได้งานครั้งแรกเป็นพนักงานประชาสัมพันธ์ ศูนย์การค้าฟิวเจอร์พาร์ค รังสิต ในปี 2540 ช่วงเกิดวิกฤตเศรษฐกิจ “ต้มยำกุ้ง” นั่นทำให้เธอกลายเป็นพนักงานประจำรับใหม่กลุ่มสุดท้าย เพราะหลังจากนั้นบริษัทฟิวเจอร์พาร์คสั่งงดรับพนักงานนานหลายปี

หลังทำงานในฟิวเจอร์พาร์ค 9 ปีกว่า เธอตัดสินใจออกมาเรียนปริญญาโทและทำฟรีแลนซ์งานประชาสัมพันธ์ ก่อนย้ายไปอยู่บริษัท อีซี่ส์ อินเตอร์เนชั่นแนล แฟรนไชส์ จำกัด ผู้บริหารร้านแฮมเบอร์เกอร์ Siam Steak และไส้กรอกพรีเมียมอีซี่ส์ จนล่าสุดเป็นพนักงานสื่อสารมวลชนและประชาสัมพันธ์ สำนักงานจัดการทรัพย์สินจุฬาฯ (PMCU)

เธอบอกว่า ทุกวันนี้ 7 วัน ทำงานประจำ 5 วัน และหนีกรุงมาทำเกษตร 2 วัน เพราะรายได้จากไร่ยังไม่เพียงพอ ต้องใช้เวลาพัฒนาพื้นที่ต่อยอดอีกระยะหนึ่ง เพื่อเป็นอีกแหล่งรายได้พอเลี้ยงตัวเองหลังเกษียณกับพ่อแม่

แน่นอนว่า การทำโปรเจกต์ “ไร่ปิดทองหลังพระฯ” ใช้แนวคิดเกษตรกรรุ่นใหม่ ผสมผสานแนวคิดเศรษฐกิจพอเพียงกับการบริหารศูนย์การค้าจากประสบการณ์การทำงาน การอยู่ร่วมกับสังคมชุมชน โดยแบ่งพื้นที่ 3 โซน ประกอบด้วย โซนพอเก็บ เนื้อที่ 12 ไร่ แบ่งทำเกษตรผสมผสาน 6 ไร่ใน อ.มหาราช พระนครศรีอยุธยา ปลูกไม้ยืนต้น ไม้เศรษฐกิจ เช่น พยุง ยางนา มะฮอกกานี มะขามเทศสีชมพู อีก 6 ไร่ อยู่ใน จ.สระบุรี เป็นพื้นที่ให้เช่าทำนา

p22-23-weekly-pidthong-03.jpg

ทุ่งนาในไร่ปิดทองฯ ก่อนเจอน้ำท่วมใหญ่

โซนพออยู่ ที่ดิน 1 ไร่ เป็นบ้านที่อาศัยและรอบๆ ปลูกพืชผักสวนครัวแบบเกษตรอินทรีย์

สุดท้าย โซนพอกิน อีก 1 ไร่ เปิดร้านค้าชุมชนและร้านเครื่องซักผ้าหยอดเหรียญ ซึ่งรอบๆ เป็นสวนปลูกมะม่วงและไผ่ยักษ์

สำหรับชื่อ “ไร่ปิดทองหลังพระ ก้าวหน้ายั่งยืน (เฉลิมบุญ) มาจากนามสกุล เฉลิมบุญ” และต้องการสื่อถึงการเป็นผู้ปิดทองหลังพระมาตลอด ทั้งการบริจาคที่ดินสร้างถนน ทำประปาหมู่บ้าน และพ่อ คือ อดีตกำนัน จาง เฉลิมบุญ พยายามผลักดันโครงการสนับสนุนชาวนา เช่น โครงการแก้มลิง แต่ไม่มีใครรู้ผลงานเหล่านี้ ส่วนที่นาด้านหลังองค์หลวงปู่ทวดขนาดใหญ่ ครอบครัวเฉลิมบุญทำถวายในหลวงรัชกาลที่ 9

นุชจรินทร์บอกว่า โซนพอกินจะเป็นหมุดหมายโปรเจกต์ในอนาคตขั้นต่อไป โดยวางแผนขยายร้านค้าชุมชนกึ่งคอมมูนิตี้มอลล์และแคมปิ้งในอนาคตใกล้ๆ คอนเซ็ปต์ฮับเล็กๆ ของชุมชน จำหน่ายผลิตภัณฑ์ของเกษตรกร อาหารทะเล ขนม รองรับกระแสออนไลน์ และเป็นจุด Hang Out คาเฟ่เล็กๆ จะเริ่มต้นชัดเจนปลายปีนี้ หรือช่วงปลายฝนต้นหนาวจะทำแคมปิ้งก่อน จุดกางเต็นท์ประมาณ 10 คน เริ่มทดลองตลาดกับเพื่อนๆ ก่อน

จะทำเถียงนาจำลอง จุดกางเต็นท์ และมีที่พักกระจายอยู่อาศัยตามสวนและบ้าน ไม่ใช่ที่พักสไตล์โรงแรม แต่เป็นที่พักแบบชนบทจริงๆ โดยเฉพาะช่วงหน้าหนาว บรรยากาศดีมาก ไม่ต่างกับการเที่ยวเชียงใหม่

p22-23-weekly-pidthong-04.jpg

ที่สำคัญ ชัยภูมิบ้านและไร่ปิดทองหลังพระฯ ติดแหล่งท่องเที่ยวหลายแห่ง นอกจากทางจักรยานแล้ว มีสถานที่ที่น้อยคนรู้จักด้วย เช่น บริเวณที่ สุกี้พระนายกอง ชาวมอญที่อาศัยอยู่บริเวณบ้านโพธิ์สามต้น กรุงศรีอยุธยา ถูกฆ่าตาย ในสมัยสมเด็จพระเจ้าตากสินมหาราช

ส่วนสายมูต้องไปวัดท่าตอ ใน ต.ท่าตอ อ.มหาราช จ.พระนครศรีอยุธยา ซึ่งเป็นวัดที่พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช เคยเสด็จพระราชดำเนินมาประกอบพิธีทอดผ้าพระกฐินพระราชทาน และเยี่ยมเยียนประชาชนที่วัดท่าตอถึง 3 ครั้ง มีพระบรมฉายาลักษณ์อยู่บริเวณหน้าพระอุโบสถวัดท่าตอ

นอกจากนั้น พื้นที่ไร่อยู่ติดกับจังหวัดอ่างทอง ซึ่งมีจุดท่องเที่ยวหลายแห่ง เช่น วัดป่าโมกใน ต.ป่าโมก อ.ป่าโมก จ.อ่างทอง มีพระพุทธไสยาสน์ขนาดใหญ่ที่มีความงดงามมากองค์หนึ่งของประเทศไทย นอนตะแคงขวาแบบสีหไสยา ความยาวถึง 22 เมตร ตั้งแต่พระเมาลีถึงพระบาท ก่อสร้างจากอิฐและปูนปั้น  ลงรักปิดทองทั้งองค์ และวัดป่าโมกยังอยู่ติดริมแม่น้ำเจ้าพระยา

ตัวไร่ยังอยู่ติดคลองบางแก้วที่แยกจากแม่น้ำเจ้าพระยาใน ต.บางแก้ว จ.อ่างทอง ไหลไปทางทิศตะวันออกเฉียงใต้ เข้าเขต จ.พระนครศรีอยุธยา ก่อนบรรจบกับแม่น้ำลพบุรีที่ ต.หัวไผ่ อ.มหาราช ความยาว 15 กิโลเมตร

p22-23-weekly-pidthong-05.jpg

เล่ากันว่า แหล่งน้ำจากเจ้าพระยาบริเวณปากคลองบางแก้วที่ตำบลบางแก้วมีความสำคัญในสมัยกรุงรัตนโกสินทร์ตั้งแต่รัชกาลที่ 1 ถึง รัชกาลที่ 4 และรัชสมัยรัชกาลที่ 9 ใช้น้ำบริเวณนี้เป็นหนึ่งในแหล่งน้ำทำพิธีเสกน้ำ ถวายเป็นน้ำอภิเษกและน้ำสรงมูรธาภิเษกในพระราชพิธีเสด็จขึ้นเถลิงถวัลย์ราชสมบัติบรมราชาภิเษกและประกอบพิธีเสกน้ำ

สาวผู้บุกเบิกย้ำว่า ทั้งหมดเป็นเพียงส่วนหนึ่ง ซึ่งไร่ปิดทองหลังพระฯ ต้องการเป็นศูนย์กระจายความรู้ต่างๆ แก่คนจังหวัดใกล้เคียงเข้ามาศึกษาหรือดูเป็นแบบอย่างประสบการณ์ที่ไม่ได้โรยด้วยกลีบกุหลาบ โดยเฉพาะโจทย์ข้อใหญ่เรื่องการปรับพื้นที่ก่อนทำการเกษตร

“เราไม่เคยรู้มาก่อนเลยว่า พ่อแม่ทำนาและต้องเจออะไรมาบ้าง การปรับพื้นที่ต้องใช้ต้นทุนสูงมาก ซ้ำร้ายเจอน้ำท่วมอีก ไร่ปิดทองหลังพระฯ เคยมีทั้งนาและร้านอาหารริมทุ่งเล็กๆ แต่เจอน้ำท่วมเมื่อ 3 ปีก่อน ล่มหมดและต้องกลับมานับหนึ่งใหม่อีก คือตัวอย่างหนึ่งที่ชาวสวนไร่นาในอยุธยาต้องเผชิญหน้าอยู่ตลอดเวลา”

ล่าสุด เกษตรกรวันหยุดอย่างเธอกำลังเร่งขยายพืชเศรษฐกิจรอบใหม่ เช่น กล้วย คะน้า ผักบุ้งยอดอ่อน มะม่วง มะนาว และผักเคล ซึ่งถือเป็น Superfood สุดยอดผักเพื่อสุขภาพ “The queen of green” มีคุณค่าทางโภชนาการสูงมาก โดยวางแผนปลูกพืชผักสวนครัวชนิดต่างๆ ลงกระถางเล็กๆ และขายยกกระถาง เพื่อให้คนเมืองปลูกซ้ำได้อีกหลังตัดยอดกินแต่ละรอบ

นุชจรินทร์ทิ้งท้ายกับ “ผู้จัดการ360องศา” ว่า แคมปิ้งเป็นโปรเจกต์ในอนาคต ไม่ใช่แค่เธอที่สามารถหนีเมืองใหญ่มาเจออากาศบริสุทธิ์ เจอครอบครัว แต่หมายถึงอีกหลายคนที่กำลังโหยหาแนวทางธรรมชาติบำบัดก่อนต้องเจ็บป่วยรุนแรงอย่างเธอ.

p22-23-weekly-pidthong-06.jpg